Τελευταία έχει προκύψει μεγάλο θέμα με αλλαγές στη διδασκαλία της αρχαίας ελληνικής που ετοιμάζει το υπουργείο. Ως επαγγελματίας φιλόλογος και εγώ δράττομαι της ευκαιρίας να εκφράσω μερικές σκέψεις.
1. Η ελληνική γλώσσα είναι μία. Μπορεί να φανταστεί κανείς την αρχαία ελληνική ως γιαγιά και τη νέα ελληνική ως εγγονή. Ακόμη καλύτερα, την πρώτη ως έφηβη και τη δεύτερη ως ώριμη γυναίκα. Όπως και να το πάρει κανείς, πρόκειται για την ίδια οντότητα. Σε συντριπτικό ποσοστό η νέα ελληνική αποτελείται από λέξεις της αρχαίας. Φυσικά στο διάβα τόσων αιώνων έχει ελαφρώς τροποποιηθεί, εμπλουτιστεί και επηρεαστεί από πολλές άλλες γλώσσες με τις οποίες ήρθε σε επαφή. Σε σχέση με τη μακραίωνη πορεία της έχει αλλάξει λιγότερο από ότι θα περίμενε κανείς.
2. Όσον αφορά αυτό που λέγεται κατά κόρον ότι η ελληνική είναι η μητέρα όλων των γλωσσών, είναι μια υπερβολή. Εν πρώτοις, εντυπωσιάζει η έκταση του δανεισμού λέξεων της ελληνικής από όλες τις επιστήμες παγκοσμίως. Ο δανεισμός αυτός έχει γίνει διαχρονικά σε πολλά επίπεδα. Εν τούτοις η αναγωγή στην ίδια ρίζα ετυμολογικά πολλών λέξεων σημαίνει ότι οι ευρωπαϊκές γλώσσες είναι ΑΔΕΛΦΕΣ με την ελληνική. Δηλαδή η συγγένεια είναι οριζόντια και όχι κάθετη! Έχουν με άλλα λόγια οι ευρωπαϊκές γλώσσες τον ίδιο πρόγονο, τις ίδιες ρίζες με την ελληνική.
3. Η συνεισφορά της ελληνικής γλώσσας, του ελληνικού πνεύματος και πολιτισμού σε όλα τα επίπεδα είναι τεράστια. Δε νοείται παγκόσμιος πολιτισμός χωρίς το ελληνικό στοιχείο. Με αυτή την έννοια η ελληνική πρόταση του τρόπου ζωής και σκέψης, συγκαταλέγεται στις βασικές, πυρηνικές γεννήτριες/μήτρες του πανανθρώπινου πολιτισμού.
4. Στο προκείμενο. Είναι γενικώς αποδεκτό ότι μέχρι σήμερα ο τρόπος διδασκαλίας των αρχαίων ελληνικών αποδείχτηκε λανθασμένος για να μη μιλήσουμε για οικτρή αποτυχία. Οι λόγοι γνωστοί. Δάσκαλοι χωρίς έμπνευση, στείρες μέθοδοι, έλλειψη χρόνου και τα λοιπά.
5. Συμπέρασμα; Επείγει να αλλάξει τάχιστα το καθεστώς. Η βιβλιογραφία για τον τρόπο διδασκαλίας των αρχαίων ελληνικών βρίθει από ιδέες. Ας γίνουν ειδικές επιτροπές που θα προτείνουν διάφορες αλλαγές. Δεν ξέρω αν η μείωση των ωρών είναι προς τη σωστή κατεύθυνση αλλά είναι ένα βήμα τέλος πάντων. Και αυτή η αναμόχλευση του θέματος καλό κάνει στο κάτω-κάτω.
6. Α, παραλίγο να ξεχάσουμε το αυτονόητο. Η Γλώσσα είναι η Πατρίδα!
Γιάννης Λαμπρινάκος
Δρ. Αγγλικής Φιλολογίας
