Προ ετών είχαν αναφερθεί κρούσματα ελονοσίας στη Λακωνία κυρίως μεταξύ των μεταναστών, ενώ φέτος αρκετό μελάνι χύθηκε σχετικά με τις δράσεις πρόληψης και αντιμετώπισης του προβλήματος, ιδιαιτέρως μετά την προειδοποίηση του Υπουργείου Υγείας για πιθανή αύξηση των κρουσμάτων, αφού, όπως ανάφερε ο γενικός γραμματέας Δημόσιας Υγείας κ. Ιω. Μπασκόζος «χρειάζεται ο συντονισμός να είναι καλύτερος με τις περιφέρειες», προαναγγέλλοντας αλλαγές στο βασικό μέτρο πρόληψης που είναι οι ψεκασμοί στους πληθυσμούς κουνουπιών.
Αφού λοιπόν περί ελονοσίας είναι ο λόγος, ας μεταφερθούμε στη Κονιδίτσα του μακρινού 1908, μέσω άρθρου με τίτλο «Χωρίον εκτρέφον Λερναίαν Ύδραν» που δημοσιεύτηκε στην αθηναϊκή εφημερίδα «Σκριπ» (14/7) και το υπέγραφε με το ψευδώνυμο «Δορκεύς» κάποιος που έζησε από κοντά τα γεγονότα:
«Μεταξύ των απαρτιζόντων τον δήμον Σελλασίας χωρίων συγκαταλέγεται και η Κονιδίτσα, εγγύς της οποίας θα στρωθώσιν αι σιδηραί ράβδοι αν ποτέ πραγματοποιηθή το όνειρον της Σπάρτης. Το τερπνόν τούτο χωρίον, εκτισμένον εις τα υπωρείας των γύρωθεν υψουμένων πρασίνων λόφων, παρέχει εκ πρώτης όψεως ευάρεστον εντύπωσιν εις τον επισκέπτην. Οι ωραίοι κήποι του, η εν τω κέντρω της πλατείας πελωρία πλάτανος, το παρά τας ρίζας αυτής αναβλύζον εκ των ρωγμών του βράχου άφθονον και διαυγές ύδωρ, φεύγον με ηδύ μυρμυρισμόν δια μέσου των διαφόρων συνοικιών αναπτύσσει εις τον ξένον ευμενήν συναισθήματα. Παρ΄ όλας όμως τας καλλονάς και τα αγαθά άτινα επεδαψίλευσεν η φύσις εις αυτό, οι κάτοικοι εξ ακηδίας και ασυγγνώστου αβελτηρίας κατέστησαν το χωρίον των διαρκή καθέδραν του ελειογενούς μειάσματος. Διότι την ωραίαν τοποθεσίαν όπου εκχύνει τα νάματα της η καλίρρους πηγή χρησιμοποιούσιν εις υπαιθρίους πλυνούς εν οις συγκεντρούμεναι αι γυναίκες καθ΄ εκάστην ασχολούνται εις τον καθαρισμόν των ενδυμάτων των.
Εντεύθεν λάκκοι αποπνέοντες δυσωδίαν, τέλματα βρωμερά και λίμναι μικροβιοτρόφοι έχουν σχηματισθή προκαλούντα την αηδίαν και τον εμετόν εις πάντα ξένον, όστις τους οικτείρει δια την ένοχον αδιαφορίαν των εις ζήτημα τόσον στενώς συνδεόμενον με τας υγιεινάς συνθήκας του χωρίου των.
Κατά γενική δε εκδοχήν, το ρηθέν χωρίον κατέχει τα σκήπτρα της ελονοσίας. Ευθύς ως αι πρώται ημέραι του θέρους ανατείλουν άρχεται ο θρίαμβος του ανωφελούς κώνωπος και το γενικόν κρεββάτωμα των κατοίκων και ιδία της μικράς ηλικίας ήτις αναιμική και με ωχράν ως κηρού όψιν σύρει επιπόνως τα κάτισχνα και άναιμα μέλη της ή τροφοδοτεί τον θλιβερόν του πολυανδρίου χώρον με σεβαστόν ετησίως αριθμόν θυμάτων.
Την Λερναίαν ταύτην Ύδραν, την μαστίζουσαν την κοινότητα, απεφάσισε να πατάξη και εκεί ο αστυνόμος Σελλασίας, ο θέσας εν πλήρει ενεργεία και ισχύει το κράτος του νόμου και τον σεβασμόν εις τας αστυνομικάς διατάξεις. Προς τούτο μετέβη εκεί την παρελθούσαν Κυριακήν και αφ΄ ου δια καταλλήλων νουθεσιών και απτών παραδειγμάτων υπέδειξεν αυτοίς την αιτίαν της κατατρεχούσης το χωρίον των εξ ιδίας ακηδείας σοβαράν ελονοσίας μάστιγα, έπεισεν αυτούς ώστε αμέσως να επιχωματωθώσιν όλαι εκείναι οι ολέθριαι λοιμικαί εστίαι, να ρυθμισθώσι τα ρείθρα και δια προχείρων εκουσίων καταβολών να σχηματισθή επαρκές ποσόν δι΄ ου ολκοστρώθη όλη η αηδώς απόζουσα έκτασις της πλατείας, αυστηρώς απαγορευθείσης του λοιπού της πλύσεως των ενδυμάτων. Ήδη οι κάτοικοι έμπλεοι χαράς εκ της συντελεσθείσης καθαριότητος τόσον εις την πηγήν, όσον και την ανά τας οδούς, ευλογούσι τον αστυνόμον».
Ν.ΝΙΚΗΤΑΡΙΔΗΣ
